Kles(Rijistri)

Timenza  
  • Tagara Umerri
  • Asenqed usidi "Nnaqus" n Murad Zimu s usefru
  • Amud isefra "Brut-as i wawal-iw!" umedyaz Nufel yeffeγ-d tura di teẓrigin Lulu.com.
  • Adfel d ideflawen
  • Tamaziγt di Libya
  • TASRAFT
  • Taɣenjayt n weɣrib sɣur Karim Akouche
  • ASXERBUBEC-IW yeffeγ-d γer teẓrigin Lulu.com
  • Ṣut n tlawin
  • Ttxil-m a taqbaylit, nṭeq!
  • Zun akken
  • Imaziγen n Libya ur brin ara i ṭṭbel deg waman!
  • Awes-i tala (sγur Saγru Band)
  • Tajmilt i Muḥend u Yeḥya.(Sɣur: Ɛebdella Ḥaman, Wehran.)
  • Tawerγdemt n Lezzayer tessuffγ-d semm-is ar yeqbayliyen n Wehran
  • I kečč kan
  • Halloween neɣ tameɣra ulaxart
  • Tajmilt i Muḥya ass n 01.11.2011(azemz n talilit n Muḥya, amulli-s wis-61)
  • Yemma-s umusnaw-nneγ Kamal Uzerrad tewweḍ sanda ara naweḍ akk.
  • D acu-tt tlelli ay akli ?
  • Ccaw n tegrawla… Ilibiyen (Malek Houd)
  • Eğğemt abrid a tilawin!
  • Taskelmuḥyet
  • Tennam tuɣal-d talwit ɣer tmurt n Iqbayliyen?!
  • Irbiben n tegrawla
  • Imseγret n timunent n Libya s tmaziγt!
  • Anda-la-t Uqbayli-nni? (Crif Wanuɣi)
  • Sgunfu deg talwit a Nour Ould Amara
  • Arezqi Rabia
  • Nutni 9% wisen nekwni
  • Tazlitt taqbaylit
  • Bu ddkir iγerdayen n at Wemsed
  • Tis 54
  • Masin Ferkal ar yidis n Imaziγen n Libya
  • Farid Waras yemmut
  • Askuti, ungal n Ssaâid Saâdi
  • Kra isefra n Lunis at Mεemmer
  • Tamussnizmt
  • Abrid
  • Ayennat-nni d iyennatin-nni-nniḍen
  • Yuγal-ed 63
  • Muḥend Abdelkrim (Aumer U Lamara)
  • Mas At Cebbib d amedya
  • Zwaren, ewwḍen d imezwura u ad d-qqimen d imezwura
  • Maεtub, akk-in i uẓekka
  • Seg ass-mi iɣli Umeẓyan ar ass-a
  • Tanemmirt a Lwennas!
  • Tafaska Malek Bugermuh (Taẓrigt tis semmus)
  • Imedyazen am zik am tura
  • Di tfeswin taεrabin ar da: beṭṭu inɣa asirem
  • spacer
     

    | | |

    Imeddaḥen n Tizi n Kulal

     

    Aγyul-nniZik yella weγyul n dda Qasi n Tubirett yesdeḥdiḥ γef yiman-is, yettεebbi-yas mraw   (10) n tikkal deg ass ḥala ma yugi ad yeddem, d awezγi yella melmi s-yenna ay aqeṛṛuy-iw, εeggu ur t-yessin.

    Imiren ula ma yili dda Qasi ger yemdanen yettqadaṛ nezzeh, γas ma llan ttmeslayen γef temsal timeqṛanin, ulac tagnitt neγ taqsiṭ ideg ur d-yessekcam ara aγyul-is deg umeslay, ḥala yes-s i yettlejlij.

    Ass mi i tent-id-tenna tgecririt-is, γlin icekkaben-is, ur yezmir ara yakk i tuddma, ira a t-yezzenz neγ a t-yessufeγ seg axxam.

    Yenna-yas i temγart-is: M´ur s-d-tefki ara twenza-s win ar a t-yaγen ngum amenzu n yennayer, a t-awiγ metwal Beclul, a s-ḍelqeγ, ahat ad glun yes-s waεṛaben-nni n Seṭṭif yeznuzun taεeṭṭaṛt. Ur stufaγ ara ad ttruẓuγ aqeṛṛu-iw amek d wacu i s-ar a yedder umerdiḍ-inna yerna d tagrest m-smaḍiḥ i d-iteddun.

    Aγyul ageswaḥ γas akken γlin imeẓẓuγen-is, yesla-yas i bab-is dacu d as-yettheggi.

    Yenna-yas i wul-is, γas akka d aγyul i lliγ, yessefk ad afeγ ttawil amek ar a rrnuγ ussan i d-yegran di liser. Ala, ala tudert ger Lεelma d Lyacir di tlemmast n waεṛaben isemmamen  ur d-rennuγ ara i uqeṛṛu-iw ( A win yeddan d win t-yifen ad yettεanad a t-yaweḍ, wamma win d-nemsawa, ulac wa ay refden wayeḍ ) “ L.A.M”.

    Yuker-as i bab-is lγiḍa n teylut d umendayer, yennejla seg udaynin, yeṭṭef abrid n wedrar γer Tizi n Kulal, ira ad yettmeddiḥ dinna di tεebbuṭ n ğeṛğeṛ, ad yessis aγrum-is s iγallen-is ger imerrayen
    ( ituristen ) yetturaren taḥnaccaṭ n wedfel di Tigejda.

    Yewweḍ γer yiwet tala i d-yusan zdat taddart n Beclul, yeswa almi d tikli ad yetterḍeq uεebbuḍ-is, yerfed aqeṛṛuy-is s igenni, yegr-ed tiγṛi, yessawel:

    Ttxil-k ẓẓel-d afus-ik! Nezga nettwet nessusem.

    aql-i s ddaw tecdaṭ-ik, ay agellid Belqasem!

    γas deg-neγ yettu yillu, ahat XA fell-aγ yesεa ul.

    S yes-k aṭan-iw ad yeḥlu, ay agellid n Beclul!

    Yessuli kan ameslay, yesla i useglef yettaken anzi s anazaε dγa yedfeṛ lewhi n wansi i d-yekka wayen i wumi yesla s tikli.

    Kra isurifen kan almi d-yemlal ataṛus yexcawet, tekkfa fell-as ddunnit, yeẓẓel deg tlemmast n tebriṭ yeṭṭef.

    Aγyul: Acuγeṛ akka tessawaleḍ i tmettant ay aqjun, yak ur tekcimeḍ ara εemṛayen?

    Ataṛus: Ahbuh ay ameddakel, kkfan wussan-nni ideg ttṣeggideγ ula d izan war uguren. A tura dayen, tfut-iyi temẓi, kkawenNetta d uṭarus-nni ifadden-iw, mačči am zik m´akken s-sseṛwaγ i bab-iw tuṭṭfa n tsekrin d wayen nniḍen di ṣyada, mi yella ibeṭṭu yid-i ula d tacriḥt-is, ur d-iy-ittak ara kan iγsan tetten yeqjan nniḍen yerna yessawal-iyi ddigurdi. Lemmer ur d-snesreγ ara idaṛṛen-iw, ata yekkes buḥbel-iw yakan. Ihi γas akka temneε tqeṛṛut-iw i tmettant, maca a t-ssinef i laẓ? Amek zemreγ a d-afeγ tawuri ideg a d-ḥelliγ ulamma d talqimt n weγrum?

    Aγyul: Nniγ-ak! Kker kan γef yiman-ik ad tedduḍ yid-i γer Tizi n Kulal, a tt-nurar d imeddaḥen γef yiman-nneγ!

    Nekk ad kkateγ lγiḍa n teylut, kečč d amendayer, ad nessis tafunast d yelli-s, d awezγi ad yezzi laẓ fell-aneγ.

    Ataṛus iḥulfa amzun yella anwa i t-id-yessufγen seg telqaεt n lbir, teffeγ fell-as tikti akken yessefk, s unecṛeḥ n wul i yekker yezwi taεrurt-is, yedda yid-s.

    Ur lḥin ara aṭaṣ mmugren amcic s wudem tuli tewṛeγ am tin yettalin udmawen n at laxaṛt, Leḥnak jjxen yakk d wallen nexṛent.

    Aγyul: Dacu n lḥif-agi d-yeγlin fell-ak a win imeccḥen ḥala deg tamart-is seg mi a yali wass?

    Amcic-nniAmcic: D kečč a lerbaḥ! Ula d nekk ẓriγ ḥala zwayel i yessnen i wesfuğğeε, s nnig leγbaṛ ur yezmir ara ugudu a d-yarew tamment.

    Imi tettnadiḍ ad tezreḍ tidett, ata ihi wayen yellan a γlulu :

    Tura teğğa-yi temẓi, tuγmas-iw akk γlint, ihi smenyafeγ kra a yekk wass ḥala tiγimit γef yiri lkanun, mačči am zik mi neṭṭgeγ am lebṛaq γef iγerdayen, m´akken mḥiγ akk zerriεa-nsen seg axxam. Tura imi yeṭṭfeγ tiγmeṛt, ur zmireγ i kra, tewwi-yi-d lalla ger wallen-is, tεebbel ad iy-it-jjijjeq, a tefk aqeṛṛu-w d asfel, ihi kkiγ-d tawwurt, rewleγ-d.

    Timeccacin-iw smenεaγ-tent-id, maca ur ẓriγ anida ad rreγ ixef-iw tura, i tagi mačči d tawaγit?

    Aγyul: Kečč allen-ik d tizeṛqaqin, zemrent a γ-d-ttakent tafat ula deg iḍ yerna tessneḍ-as i εawaz. Kker kan ad tedduḍ yid-neγ γer Tizi n Kulal a nmeddeḥ akken s umata, ayen d-nessas a t-nebḍu, a neṣṣeṛ tagnitt!

    Amcic ur yezzi, ur yenniḍ, din din yenṭeḍ deg-sen am ddkir, yedda yid-sen.

    Akken zegren akin i Mayu ( Imecdalen ), yefka-ten webrid zdat yiwen uεecciw n yezgaren, walan ayaziḍ yulin s ufella n tewwurt n wemṛah-is mi d-yessufeγ akk agerjum-is, itedden s wafud amzun teqqes-it yemma-s n teqṛeḥ deg ul.

    Aγyul: Tesεuzgeḍ-aγ s leεyaḍ-ik, dacu d ujenniw-agi i k-yewwten? Yak ur qqarṣen ara imurar n uqeṛṛuy-ik? Dacu tettgezzineḍ akka?

    Ayaẓiḍ-nniAyaziḍ: Ma nniγ-ak ttkacafaγ, ttkacafaγ, kkateγ ula deg accaren-iw yerna ẓriγ azekka ad tgerrez tegnawt. Azekka d ass n westeεfu, ulac tawuri, at waxxam ad sεun inebgawen, lalla attan tettheggi ad wwent yess-i lemṛaqi. γef wayen i d-ssufγeγ izuṛan n temgarṭ-iw s leεyaḍ, riγ ad kkseγ s wannect-a acayaḍ d uḥaṛuq-agi yekkren deg ul-iw.

    Aγyul: Amek a buqeṛṛu azeggaγ, dacu d-teqqareḍ akka? Tzemreḍ ad tafeḍ anda i k-yehwa ayen yifen tamettant, iyya-d kan ihi ad tedduḍ yid-neγ γer Tizi n Kulal ad tmeddḥeḍ ula d kečč γef yiman-ik! Agerjum atan tugareḍ ṣalaḥ Weεmeṛ , meqqar s yes-k a nekkes lxiq i widak a γ-d-yeffken tameẓẓuγt ma yehwa-yak ad tbeggseḍ agus, ad tessiseḍ aγrum-ik.

    Ayaziḍ ulac akk anida yezmer ad yaf asumer ( proposition ) am winna, yedda yid-sen war alluy d uṣubbu.

    γas akken iḍaṛṛen-nsen kecmen adrar, jban akin i Tigejda, iḍ deg ubrid i ten-yeṭṭef.

    Zzin-as-d i yiwet n tkerruct d-mmlalen γef yiri n webrid uγen, yal wa yeṭṭef amḍiq-is γuṛ-s akken i t-iwulem, ran ad ssεeddin dinna iḍ-nni.

    Aγyul d utaṛus ẓẓlen s ddaw n tkerruct, amcic yeckunteḍ γef yiwen ufurek ma d ayaziḍ yuli almi d tacebbubt.

    Kra n tegnitt kan almi iwala uyaziḍ tiftilin ttdeqdiqent deg yiwen wemḍiq i wumi sawalen yemdanen aswel.

    Amḍiq-agi yusa-d ddaw Tigejda, yelha aṭaṣ  i tukssa n lxiq ama di tegrest neγ deg unebdu.

    Akken yessaweḍ uyaziḍ isalli n teftlin i iwala i imeddukal-is, yenna-yasen weγyul: Iyaww kan ihi a nernut tikli ar dahin, ahat d kra n wexxam wahi, dagi d yir amḍiq i tguni!

    Ataṛus: Ladγa ma nerna nufa ulamma d kra n yeγsan a ten-jqejqeγ, asekkur, timellalin.

    Tteddun, ttimγuṛent taftilin-nni zdat wallen-nsen, ḍefren lewhi-nsent almi d-ufan iman-nsen zdat yiwen lbeṛğ amaynut annect-ilat.

    Aγyul iḍal si ṭṭaq s uεenqiq-is aγezzfan akken ad iwali dacu yellan.

    Ayaziḍ: Aha fru-yaγ-tt-id, ini-yaγ-d dacu twalaḍ a ddin qessam-ik!

    Aγyul: Tiṛbutin n yal d lewqam n wučči d tissit, yal taṛbut zzin fell-as imakraḍen, meccḥen seg tizeṭ yellan deg-s s tawant d westummen.

    Ayaziḍ: Ah ya ssiεqa! D nukni i wumi d-tewwi a nessider kra deg imawen-nneγ, aql-aγ njaf si laẓ.

    Aγyul yecna-yas-d kra n imeslayen seg tizlitt n umedyaz-nneγ, yenna-yas: “ Mmdel tiṭ-ik tuγaleḍ, mmar a k-id-nessaki!”.

    Uγalen myesmuqalen akken ma llan, yal wa yessaked wayeḍ s allen-is, gzan, ḥulfan akk yessefk ad afen kra n ttawil akken ad s-nejlin imakraḍen-nni.

    “ win yettnadin, yettaf daγen”, ula d nutni ufan-d tikti-agi:

     

    -  Aγyul yessuli idaṛṛen-is imezwura almi d ṭṭaq.

    -  Ataṛus ineggez γef teεrurt n weγyul.

    -  Amcic yeckunteḍ almi yewweḍ γer nnig tzagurt n weqjun.

    -  Ayaziḍ d-yegran d aneggaru, yessraffeg, yuli γef uqeṛṛu n

       wemcic, ssulin taqubett n Eiffel ( Tour Eiffel ).

     

    Akken ṣeggmen imeddaḥen n Tizi n Kulal iman-nsen akken iwata, serrḥen i igerjyam-nsen, uqmen-asen i imakraḍen-nni tamuffirt n usefqaε s ccna n akappella.

    Suγen γef yiwet n tikkelt:

    Aγyul yesmeṛmiḥ, aqjun yesseglaf, Amcic yessmiεεiw ma d ayziḍ yerra-tt i tuddna.

    Imcumen-nni n imakraḍen wa yedduqes, wa yefrawes, wayeḍ yettlejlij, ulac win inudan deg-sen aqeṛṛuy-is yufa-t imiren.

    Wa yeqqaṛ-asen d iεessasen, wayeḍ d leğnun, kra d tiwkilin, llan ula d widak iγillen d at laxaṛt i d-yekkren.

    Yekker-itt hetwel, s timdeḥḥest i yeffγen si tewwurt, yal wa yekkat amek a yessenser idaṛṛen-is d amezwaru.

    Imakraḍen ffγen d tewwurt, imeddaḥen rẓan ṭṭaq kecmen s tazzla, rsen-asen i wučči d tissit-nni almi ur zmiren ara ad semḥiḥden iman-nsen, ččan s nnig tawant, amzun aseggas mačči ssadren kra n telqimt seg imawen-nsen.

    Akken ssulin aεlaf, tuffẓa, tuččit, anγab d tissit, ssexsan tiftilin, yal wa isres iγsan-is akken yennum d w´akken iḥemmel ad yeṭṭes.

    Aγyul yeẓẓel zdat n tewwurt γef uṣaγuṛ, aqjun deffir tewwurt, amcic γef yiri n lkanun i lḥemman ma d ayaziḍ yuli γef yiwen n ufurek n tenqeltt d-yeknan s axxam.

     Tagnitt tamecṭuḥt kan tewwi-ten tnafa akken llan, kecmen asif n wudi d tamment.

    Imakraḍen-nni nnejlan metwal tamurt n igawawen, d tikli wwḍen taddart n Buεednan, ula d imḍebbeṛ-nsen yezmer ad yili n dinna.

    Taddart-agi n Buεednan d yiwet seg tuddar n lεeṛc ibudraren, tusa-d di tγiwant n Muḥya “ A nnger-im a taγeddiwt!”.

    Akken d-walan si yiwet n tiγilt n wedrar xsint teftilin di lbeṛğ-nni, yenna-yas imḍebbeṛ n imakraḍen i yiwen εemṛan gar-asen: atan xsint teftilin di lbeṛğ, aweḍ kan a Tafat n ddin γer dahi! Kečč n dagi tessneḍ yakk iberdan, tessneḍ tamurt, mačči am wigi d-newwi yid-neγ si Lezzayer tamaneγt n yidles aεṛab ad sbuḥrun idaṛṛen-nsen di timiṭ n ğerğer. Ssefqed kan s lexmata akken tezgiḍ tettgabareḍ tiγaltin am wuccen, wali ma ffγen leğnun-nni neγ ala!

    Tafat n ddin yuγ-as awal am tnamit, akken yewweḍ γer din, yuẓ γer zdat n lbeṛğ, yefka tameẓẓuγt-is tazwara, yufa teγli-d tsusmi, izi ma iεddad yezmer wemdan a s-isel.

    Yekcem s axxam, yerra γer texxamt n usewwi, segmi ttiṛṛiqent wallen n wemcic γef yiri lkanun, iγil-itent d isufa, yekna γur-sent akken ad yesmenteg s usud´u.

    Amcic uḥṛic yessenta-yas taccarin-is deg udemi-s, yegzer-it akken yessefk, yeğğa-yas-d tiγersi ur jebbṛent tfawtin.

    γas akken teqṛeḥ n wegzar d lfeqqεa i γef ur yebni, yeεreḍ wemcum ad yessemneε idaṛṛen-is, yewweḍ kan γer tewwurt, yeffeγ-as-d weqjun iεemmej deg-s nnig tgecrirt-is, yeččuṛ-ed iεenfuren-is d tacriḥt n umessaḍ-is.

    Yewweḍ s afrag, yekker kan ad yazzel, imekkn-as-d weγyul s idaṛṛen-is ineggura s aεrur-is, iṣekkek-it-id, yefka-yas-d tiγrit am tidak yettak Bruce Lee i widak yettnaγen mgal-ines deg isura-s n lkaṛati, yesdegdeg-as akk iγsan-is.

    Ma d ayaziḍ d-yeffeεfaεen si tnafa seg usuγu d wesmeṛmeγ n Tafat n ddin, yessummel-it s tuddna-s, am win yessekren fell-as ṭayhuh, yessawel s wafud: Qiqqiεεεεεεuuuuuuuuuuu!!!

    Tafat n ddin yezmeḍ neγ yekmes akk iman-is, iserreḥ d tazzla am waḍu, yewweḍ kan s imḍebber-is, yenna-yas:

    A Tawaγit, a tawaγit-nneγ! Lbeṛğ-nneγ tura yettwazdeγ yerna mačči d kra.

    Ufiγ-n yiwet teryel, tegzer-iyi-d yakk udem-iw s waccaren-is yugaren imegran. Zdat wexxam yettεassa yiwen uεessas s lmus deg ufus, yessentay-it-id deg umessaḍ-iw, yewwi amur-is. Deg wefrag teẓẓel kra n lḥiyya d taberkant teγli-d deg-i s iqjemyaṛ s azagur, ula γef lqeṛmud iεejjeṛ yiwen n bab igenwan-nsen, yettεeggiḍ-d, yeqqaṛ-asen:

    Awit-tt-id γer dagi uεeffrit, uεefniḍ-nni!  Ssiwḍet-iy-it-id s ifassen-iw lmettwet!

    Ihi tura, ḥala tarewla i d id-yesmenεen.

    Seg imiren ur uγalen imakraḍen zzin γer lbeṛğ-nni si tugda, ma d imeddaḥen εezben-as dinna akken iwata, ufan iman-nsen nezzeh, uγalen ur zmiren ara yakk ad ğğen axxam am winna.

    Tiririn sγur Essaid Ait Maamar seg talmanit n tmacahut "Die Bremer Stadtmusikanten"

    Asabter yellan deffir wa | Asabter n zdat


    Nnaṣeṛ - Tinin-is...
    lwennas yella yella - Tinin-is...

    Zdi-t deg Facebook
    Copyright 2006 imyura.net